با وجود اینکه مسئله گلدکوئست دیگر خیلی قدیمی شده است، ولی می بینم هنوز عده ای از مردم راجع به این شبکه توجیه نیستند و از آنجا که شیوع این مسئله در ترکمن صحرا هم چشمگیر بوده است، بر آن شدم تا کمی هم درباره گلدکوئست بنویسم.
معمولاً اولین سوالی که در جلسات Presentation پرسیده می شود این است که چقدر با شبکه بازاریابی چندلایه ای Multi Level Marketing(MLM) آشنا هستیم؟ آیا به بازاریابی شبکه ای اعتقاد داریم؟ چقدر گلدکوئست را می شناسیم؟
در روش بازاریابی MLM، محصولات یک شرکت علاوه بر روش فروش مستقیم (از طریق عوامل معمول) از طریق شبکه ای از افراد نیز به فروش می رسند. نکته اینجاست که گلدکوئست خود را به مفاهیم صحیحی همچون بازاریابی شبکه ای و MLM وصل می کند تا بصورت زیرکانه ای بتواند برای خود اعتبار کسب کند. در حالیکه مفاهیم فوق فارغ از وجود گلدکوئست و به تنهایی هم معتبرند. پس این گلدکوئست است که باید برادری خود را اثبات کند.
مثال: خانم آرایشگری در محله ما تبلیغ می کند که به ازای هر مشتری جدیدی که به او معرفی کنیم، می توانیم از یک نوبت آرایش رایگان برخوردار شویم. به نظر من این مثال، در عین سادگی، نمونه یک بازاریابی شبکه ای است که قانونی هم هست. دو فاکتور مهمی که گلدکوئست به ندرت از آن برخوردار است و به همین دلیل هم دسیسه هرمی Pyramid Scheme نامیده می شود.
جالب اینجاست که آمریکا با بیش از 13 میلیون عضو شبکه های بازاریابی، و با تکیه بر زیرساختار قوی IT ، بزرگترین بکارگیرنده شبکه های بازاریابی در جهان محسوب می شود ولی فعالیت گلدکوئست در آنجا غیرقانونی است! این را من نمی گویم. معتبرترین انجمن شناسایی شبکه های بازاریابی قانونی یعنی DSA آمریکا می گوید.
خب جهت پرهیز از زیاده گویی، ویژگیهای اساسی یک شبکه بازاریابی و MLM واقعی را با هم مرور می کنیم:
در دسیسه هرمی:
þ شبکه کسب سودهای کلان در کوتاه مدت را وعده می کند.
þ وجود محصول صرفاً جهت پوشاندن ساختار غیرقانونی شبکه است و محصول از ارزش معادل بازار برخوردار نیست.
þ انباشت سرمایه در دست عده ای معدود، به کمک گردشهای مالی و بلعیدن پولهای مردم و نه فروش محصول ایجاد می شود.
þ اگر هزینه عضویت در شبکه زیاد باشد، نشانه ای بر وجود دسیسه هرمی است.
þ اگر شبکه مجبورتان می کند برای عضویت مقدار زیادی از کالا را در ابتدای کار خریداری کنید یا شما را بدهکار کند، نشانه ای بر وجود دسیسه هرمی است.
þ افراد درباره مقدار پورسانتی که بطور متوسط و معقول می توانند دریافت می کنند گمراه می شوند.
þ شبکه مشتری نهایی ندارد و بازاریابها به نوعی خود مشتری محصول هستند! یعنی شبکه فقط بازاریاب دارد. نتیجه این می شود که نمایندگان فروش فقط بر سر فروش محصول به یکدیگر تلاش می کنند.
þ امکان بازپس دادن محصولی که به فروش نرسیده وجود ندارد. چون بازاریاب به نوعی هم مشتری نهایی تلقی می شود.
در بازاریابی چندلایه ای قانونی:
þ در ابتدا محصولی وجود دارد که فارغ از روش بازاریابی مستقیم یا شبکه ای نیز در حال فروش است.
þ هدف اصلی شبکه فروش محصول است و طرح پاداش دهی و پورسانت، روش انگیزش محسوب می شود.
þ هزینه عضویت اولیه معمولاً کم و ناچیز است و لازم نیست مقدار زیادی از کالا را جهت عضویت خریداری کنید.
þ معمولاً بازاریابها در ابتدا مشتری محصول هستند که بعداً به فکر بازاریابی محصول هم می افتند.
þ شبکه حتماً مشتری نهایی دارد که می خواهد محصول را بخرد. در نتیجه خرید محصول بدون عضویت در شبکه بازاریابی آن و بصورت معمول نیز امکان پذیر است.
þ چنانچه محصول به فروش نرسد، شرکت آن را پس می گیرد.
حواشی گلدکوئست:
بعضی از بازاریابهای گلدکوئست در برابر دیگران ادعا می کنند که از این به اصطلاح شغل جدید خود بسیار راضی هستند. زیرا بکارگیری روابط عمومی قوی در کار جالب است و به نوعی نوآوری هم محسوب می شود. لذا به نزدیکترین دوستان خود توصیه می کنند که از زندگی کارمندی بیرون بیایند و به دنیای نوین بیزینس وارد شوند. این مسئله ای درست است ولی اینجا هم مانند قضیه MLM این گلدکوئست است که باید برادری خود را اثبات کند.
آنها که در اصول Presentation مهارت نسبتاً خوبی دارند، به مردم می گویند گلدکوئست روابط عمومی شما را تقویت می کند و باعث دوستیهای فراوان می گردد. این هم در ادامه دروغهای فراوان اعضای Gold Quest است که از همان ابتدا با MLM خواندن شبکه آغاز می شود. ولی این کلاهبرداران خوش مشرب... حتی روابط صمیمانه افراد با نزدیکترین دوستانشان را هم برهم می زنند. از قصه دروغگویی و فریبکاری آنها همین بس که اعضای قبلی شبکه پس از مدتی اعضای جدید را تهدید می کنند که هر از چندگاهی باید نشانه ای از پیشرفت را به معرض نمایش عمومی بگذارند. مثلاً اتومبیل یا حداقل موبایلهای Finger Touch و ... بخرند !
پیامی به گلدکوئستی ها:
چه از فریبهای پشت پرده این شبکه از قبل آگاهید و چه اکنون مطلع می شوید، اگر قدری به اخلاقیات پایبندید، هرجای این شبکه هم که باشید، فعالیت خود را متوقف کنید.